ถาม ChatGPT เป็นภาษาไทย ทำไมได้คำตอบจากเว็บต่างประเทศ
1 ตุลาคม 2569 · AI Research · อ่าน 8 นาที
คำตอบสั้น
เพราะเบื้องหลัง ChatGPT มักแปลงคำถามภาษาไทยเป็นคำค้นภาษาอังกฤษด้วย และเว็บภาษาอังกฤษบนอินเทอร์เน็ตมีมากกว่าเว็บภาษาไทยหลายเท่า เมื่อเรื่องที่ถามเป็นเรื่องต่างประเทศหรือสินค้าระดับโลก ChatGPT จึงมักหยิบเว็บต่างประเทศมาตอบ
จากการทดสอบของทีมเรา ถามภาษาไทย 29 รอบ มี 13 รอบ (45%) ที่คำตอบมีเว็บต่างประเทศปนมา และคำถามเรื่องเที่ยวญี่ปุ่น แหล่งอ้างอิงเป็นเว็บต่างประเทศทั้งหมดทุกรอบ
หลายคนเคยเจอแบบนี้
พิมพ์ถาม ChatGPT เป็นภาษาไทย ได้คำตอบเป็นภาษาไทยสวยงาม แต่พอกดดูลิงก์ที่ใช้อ้างอิง กลับเป็นเว็บภาษาอังกฤษ บางลิงก์เป็นกระทู้ของคนต่างชาติ บางลิงก์เป็นเว็บที่ไม่ได้ขายของในไทยด้วยซ้ำ
ทีมเราเจอเรื่องนี้ชัด ๆ ระหว่างทำการทดสอบใน ChatGPT เอาข้อมูลมาจากไหน? ลองถาม 29 รอบ เจอคำตอบจาก Reddit มากกว่า Pantip บทความนี้จึงหยิบข้อมูลชุดเดียวกันมาดูอีกมุม ว่าเว็บต่างประเทศเข้ามาในคำตอบได้อย่างไร และคำถามแบบไหนที่เจอบ่อย
ผลทดสอบ: คำถามแบบไหนได้เว็บต่างประเทศ
เราถาม ChatGPT (ไม่ล็อกอิน เปิดแชตใหม่ทุกรอบ) 6 คำถามภาษาไทย คำละ 4-5 รอบ เมื่อ 30 กันยายน 2569 แล้วแยกเว็บที่ถูกอ้างอิงออกเป็นเว็บไทยกับเว็บต่างประเทศ
กราฟ 1: สัดส่วนเว็บไทย vs เว็บต่างประเทศ ในลิงก์อ้างอิงของ ChatGPT
น้ำเงิน = เว็บไทย · ส้ม = เว็บต่างประเทศ · นับจากลิงก์อ้างอิงทั้งหมดของทุกรอบในคำถามนั้น (ไม่นับเว็บที่ระบุประเทศไม่ได้)
เที่ยวญี่ปุ่นครั้งแรก (ไทย 0 · ต่างประเทศ 18)
ซื้อ iPhone 18 Pro (ไทย 6 · ต่างประเทศ 4)
บัตรเครดิตใบแรก (ไทย 14 · ต่างประเทศ 3)
พาเลทพลาสติก (ไทย 12 · ต่างประเทศ 1)
ครีมกันแดด (ไทย 15 · ต่างประเทศ 0)
ประกันสุขภาพ (ไทย 7 · ต่างประเทศ 0)
สิ่งที่เห็นคือ ChatGPT ไม่ได้เลือกเว็บต่างประเทศแบบสุ่ม มันขึ้นอยู่กับ ประเภทของคำถาม ชัดเจนมาก
- เรื่องที่อยู่นอกประเทศไทย เช่น เที่ยวญี่ปุ่น ได้เว็บต่างประเทศแทบทั้งหมด ทั้งเว็บการท่องเที่ยวญี่ปุ่นอย่าง japan.travel และ gotokyo.org บล็อกเที่ยวภาษาอังกฤษ และกระทู้ Reddit
- สินค้าระดับโลก เช่น iPhone มีทั้งเว็บ Apple และเว็บข่าวต่างประเทศปนกับร้านค้าไทย
- เรื่องที่ต้องซื้อหรือใช้บริการในไทย เช่น ครีมกันแดด ประกันสุขภาพ พาเลทพลาสติก ได้เว็บไทยเกือบทั้งหมด เพราะข้อมูลราคา ร้านค้า และเงื่อนไขมีแต่ในเว็บไทย
สาเหตุที่ 1: ChatGPT แอบค้นเป็นภาษาอังกฤษ
เวลาเราถามคำถามหนึ่ง ChatGPT ไม่ได้เอาประโยคของเราไปค้นตรง ๆ มันจะแตกคำถามออกเป็นคำค้นย่อยหลายคำ (เรียกว่า query fan-out) แล้วส่งไปค้นพร้อมกันเบื้องหลัง ปัญหาคือคำค้นย่อยพวกนี้ ไม่ได้เป็นภาษาไทยเสมอไป
กราฟ 2: ChatGPT ค้นเป็นภาษาอังกฤษบ่อยแค่ไหน แม้ผู้ใช้ไม่ได้ถามภาษาอังกฤษ
ที่มา: Peec AI วิเคราะห์ 10 ล้าน prompt และคำค้นเบื้องหลัง 20 ล้านคำ (ก.พ. 2569)
คำถามที่มีการค้นภาษาอังกฤษปนอย่างน้อย 1 คำ
78%
คำค้นเบื้องหลังทั้งหมดที่เป็นภาษาอังกฤษ
43%
Peec AI พบว่า 78% ของคำถามที่ไม่ใช่ภาษาอังกฤษ มีการค้นเป็นภาษาอังกฤษปนอยู่อย่างน้อยหนึ่งครั้ง และไม่มีภาษาไหนต่ำกว่า 60% เลย (Search Engine Journal) งานนี้ไม่ได้แยกภาษาไทยออกมาโดยเฉพาะ แต่ผลทดสอบของเราก็ไปทางเดียวกัน
เมื่อคำค้นเป็นภาษาอังกฤษ ผลที่ได้ก็เป็นเว็บภาษาอังกฤษ แล้ว ChatGPT ค่อยแปลเนื้อหากลับมาตอบเราเป็นภาษาไทย คำตอบจึงดูเป็นไทย แต่ข้อมูลข้างในมาจากต่างประเทศ เรื่องนี้เกี่ยวกับสิ่งที่เราเคยพบว่า คนถาม ChatGPT ด้วยคำที่ต่างจากคำที่ค้นใน Google เพราะสิ่งที่ AI ค้นจริงเบื้องหลัง ไม่ใช่ประโยคที่เราพิมพ์
สาเหตุที่ 2: เว็บภาษาไทยมีน้อยมาก
กราฟ 3: สัดส่วนเว็บไซต์ทั่วโลกตามภาษา
ที่มา: W3Techs ข้อมูล 30 ก.ย. 2569
อังกฤษ
49.5%
ไทย
0.3%
ตามข้อมูลของ W3Techs เว็บไซต์ที่ใช้ภาษาอังกฤษมีเกือบครึ่งหนึ่งของเว็บทั้งหมด ส่วนภาษาไทยมีแค่ 0.3% ต่างกันกว่า 160 เท่า ต่อให้ ChatGPT ค้นเป็นภาษาไทย ตัวเลือกก็ยังน้อยกว่าภาษาอังกฤษมาก โดยเฉพาะเรื่องเฉพาะทางหรือเรื่องต่างประเทศ ที่คนไทยเขียนไว้ไม่มากเท่าคนต่างชาติ
สาเหตุที่ 3: เว็บไทยบางเว็บ AI เข้าไปอ่านไม่ได้
แม้คนไทยจะเขียนไว้เยอะ แต่ถ้า AI อ่านหน้าเว็บนั้นไม่ได้ ก็ไม่ถูกหยิบมาใช้ ตัวอย่างคือ Pantip ที่มีกระทู้เที่ยวญี่ปุ่นของคนไทยจำนวนมาก แต่ในการทดสอบ ChatGPT ไม่อ้างอิง Pantip เลยในคำถามนี้ และเมื่อทีมเราลองดึงหน้ากระทู้ด้วยเครื่องมืออัตโนมัติ ก็ถูกส่งไปหน้าอื่นแทน (รายละเอียดใน บทความทดสอบ Pantip vs Reddit)
เนื้อหาที่อยู่ในรูปวิดีโอ รูปภาพ หรือโพสต์ในแอปที่ต้องล็อกอิน ก็มีปัญหาแบบเดียวกัน เหมือนที่เราอธิบายไว้ใน ทำไม TikTok ไม่ค่อยถูกอ้างอิงใน AI Overview แต่ Lemon8 ถูกอ้างอิง
ข้อสังเกตกลับด้าน: ถามภาษาอังกฤษ ได้เว็บไทย
เราลองถามภาษาอังกฤษว่า “What’s the best sunscreen for oily skin in hot, humid weather?” 3 รอบ ผลคือทั้ง 3 รอบ ChatGPT หยิบ เว็บรีวิวสินค้าของไทย มาอ้างอิงด้วย ปนกับเว็บต่างประเทศอย่าง aad.org หรือ nbcnews.com
เราคาดว่ามาจากตำแหน่งที่ใช้งาน (ทดสอบจากประเทศไทย) และคำว่า “hot, humid weather” ที่ทำให้ AI มองหาข้อมูลสำหรับประเทศร้อนชื้น แปลว่า ภาษาที่ถามไม่ได้เป็นตัวกำหนดเดียว ตำแหน่งและรายละเอียดในคำถามก็มีผล ข้อนี้ทดสอบแค่ 3 รอบ จึงเป็นข้อสังเกต ยังไม่ใช่ข้อสรุป
ได้เว็บต่างประเทศ เป็นเรื่องแย่ไหม
ไม่เสมอไป ข้อมูลจากเว็บการท่องเที่ยวทางการของญี่ปุ่นอาจแม่นกว่ากระทู้ทั่วไปด้วยซ้ำ แต่มีจุดที่ต้องระวัง
| เรื่องที่ถาม | ความเสี่ยงถ้าได้แต่เว็บต่างประเทศ |
|---|---|
| ราคาสินค้า โปรโมชัน | ราคาและโปรเป็นของประเทศอื่น ไม่ตรงกับที่ขายในไทย |
| กฎหมาย ภาษี ประกัน สิทธิประโยชน์ | กฎคนละประเทศ อาจทำให้เข้าใจผิดได้มาก |
| เที่ยวต่างประเทศ | มุมมองของนักท่องเที่ยวชาติอื่น เช่น เรื่องวีซ่า งบ อาหาร อาจไม่ตรงกับคนไทย |
| สุขภาพ ยา ผลิตภัณฑ์ | ยี่ห้อหรือสูตรที่แนะนำอาจไม่มีขายในไทย หรือได้รับอนุญาตต่างกัน |
นี่คือเหตุผลเดียวกับที่เราเคยเตือนไว้ใน ความน่ากลัวของ AI Overview, ChatGPT และ Gemini ที่คนส่วนใหญ่ไม่รู้ ว่าควรกดดูแหล่งอ้างอิงทุกครั้ง
อยากได้ข้อมูลจากเว็บไทย ทำอย่างไร
วิธีด้านล่างเป็นแนวทางที่สอดคล้องกับกลไกข้างต้น ทีมเรายังไม่ได้ทดสอบเป็นตัวเลขว่าช่วยได้กี่เปอร์เซ็นต์
ระบุให้ชัดว่าต้องการแหล่งไทย เช่น “ขอข้อมูลจากเว็บไทย หรือความเห็นคนไทยใน Pantip”
ใส่บริบทไทยในคำถาม เช่น “ราคาในไทย”, “ซื้อได้ที่ไหนในกรุงเทพ”, “สำหรับคนไทยที่ไปครั้งแรก”
กดดูลิงก์อ้างอิงทุกครั้ง ถ้าเป็นเว็บต่างประเทศทั้งหมดสำหรับเรื่องราคา กฎหมาย หรือสุขภาพ ให้ถามต่อว่า “ข้อมูลนี้ใช้ในไทยได้ไหม”
เทียบกับ Google เพราะ AI Overview ของ Google หยิบเว็บไทยและ Pantip มากกว่า ChatGPT ในการทดสอบของเรา และถ้าไม่อยากเห็นสรุป AI เลย ดูวิธีได้ใน ปิด AI Overview ด้วย -ai
สำหรับเจ้าของเว็บไทย
ถ้า ChatGPT ค้นเป็นภาษาอังกฤษเกือบครึ่งหนึ่งของเวลา เว็บไทยที่มีแต่ภาษาไทยจะหลุดจากรอบการค้นเหล่านั้นไปเลย สิ่งที่ควรคิดคือ
- ใส่ชื่อสินค้า รุ่น หรือคำเฉพาะเป็นภาษาอังกฤษควบคู่ในเนื้อหาไทย เพื่อให้เว็บมีโอกาสตรงกับคำค้นภาษาอังกฤษ
- สำหรับธุรกิจที่มีลูกค้าต่างชาติหรือส่งออก หน้าภาษาอังกฤษอาจคุ้มกว่าที่คิด
- ให้ AI อ่านเว็บได้ง่าย ทั้งเนื้อหาที่เป็นข้อความจริง และการไม่บล็อกบอทของ AI โดยไม่ตั้งใจ ดูตัวอย่างได้ใน llms.txt ช่วยให้ AI อ้างอิงเว็บไทยได้จริงไหม และภาพรวมตลาดใน รายงาน AI Visibility ตลาดไทย 2026
ข้อดีคือ คำถามที่ผูกกับการซื้อหรือใช้บริการในไทย ChatGPT ยังพึ่งเว็บไทยเป็นหลัก ในการทดสอบ คำถามครีมกันแดด ประกันสุขภาพ และพาเลทพลาสติก ได้เว็บไทยเกือบ 100% พื้นที่ตรงนี้จึงยังเป็นของเว็บไทยที่มีข้อมูลจริง
ข้อจำกัดของข้อมูลในบทความนี้
- ผลทดสอบของเรามาจาก 6 คำถามภาษาไทย 29 รอบ และคำถามภาษาอังกฤษ 3 รอบ ทดสอบวันเดียว (30 ก.ย. 2569) แบบไม่ล็อกอิน ใช้ดูแนวโน้ม ไม่ใช่ตัวเลขทางสถิติ
- การแยกเว็บไทย/ต่างประเทศ ดูจากโดเมนและกลุ่มผู้อ่านของเว็บ มีเว็บ 4 ลิงก์ที่ระบุไม่ได้จึงไม่นับ และนับเว็บ Apple เป็นเว็บต่างประเทศ
- ตัวเลข 78% และ 43% มาจากงานของ Peec AI ซึ่งเป็นบริษัทเครื่องมือด้าน AI Visibility และไม่ได้แยกผลภาษาไทยออกมา
- เราไม่เห็นคำค้นที่ ChatGPT ใช้จริงเบื้องหลังในการทดสอบของเราเอง สาเหตุที่ 1 จึงอ้างอิงจากงานวิจัยภายนอก
คำถามที่พบบ่อย
ทำไมถาม ChatGPT เป็นภาษาไทย แต่ลิงก์อ้างอิงเป็นเว็บต่างประเทศ?
เพราะ ChatGPT มักแตกคำถามเป็นคำค้นย่อยหลายคำ และส่วนหนึ่งเป็นภาษาอังกฤษ ประกอบกับเว็บภาษาอังกฤษมีมากกว่าเว็บภาษาไทยหลายเท่า เมื่อเรื่องที่ถามเป็นเรื่องต่างประเทศหรือสินค้าระดับโลก จึงได้เว็บต่างประเทศบ่อย
คำถามแบบไหนที่ ChatGPT ใช้เว็บต่างประเทศมากที่สุด?
จากการทดสอบของเรา คำถามเรื่องที่อยู่นอกประเทศไทย เช่น เที่ยวญี่ปุ่น ได้เว็บต่างประเทศ 100% ส่วนคำถามที่ต้องซื้อหรือใช้บริการในไทย เช่น ครีมกันแดด ประกันสุขภาพ ได้เว็บไทยเกือบทั้งหมด
จะให้ ChatGPT ตอบจากเว็บไทยต้องทำอย่างไร?
ระบุในคำถามว่าต้องการข้อมูลจากเว็บไทยหรือความเห็นคนไทย ใส่บริบท เช่น ราคาในไทย และกดดูลิงก์อ้างอิงทุกครั้ง
คำตอบจากเว็บต่างประเทศเชื่อถือได้ไหม?
ขึ้นกับเรื่องที่ถาม ข้อมูลทั่วไปอาจแม่นยำ แต่เรื่องราคา กฎหมาย ภาษี ประกัน และสุขภาพ ข้อมูลของต่างประเทศอาจใช้กับไทยไม่ได้ ควรตรวจสอบกับแหล่งไทยก่อนตัดสินใจ
อ่านเคสอื่นๆ ในซีรีส์ AI Research
- ChatGPT เอาข้อมูลมาจากไหน? ลองถาม 29 รอบ เจอคำตอบจาก Reddit มากกว่า Pantip
- ทำไม AI Overview ตอบไม่เหมือนเดิมทุกครั้ง
- ทำไมคนไทยหา Gemini เยอะกว่า ChatGPT แต่ใช้งานน้อยกว่า?
- ทุกวันนี้คนใช้ Google หรือ ChatGPT หาข้อมูลมากกว่ากัน? มาเถียงกัน
แหล่งอ้างอิง
- Search Engine Journal: ChatGPT Search Often Switches To English In Fan-Out Queries
- Peec AI: ChatGPT searches in English, even when you don’t
- W3Techs: Usage Statistics of Content Languages for Websites
Thanacharn J.
20+ ปีในสาย SEO / PPC / Social Marketing โฟกัสงานวิจัยด้าน GEO และ Zero-Click Threat
